خبر و فرایندهای تاثیرگذار در آن




تعاریف گوناگونی درباره (خبر) ارایه شده است،از آن جمله :

خبر گزارشی از واقعیت ها است ولی هر واقعیتی خبر نیست.

خبر گزاره ای است كه احتمال صدق و كذب دارد.

خبر موضوعی است كه می خواهند پنهان بماند ، جز آن هر چه هست آگهی است !

اطلاعات مربوط به آنچه رخ داده است، خبر نامیده می شود.

خبر نقل ساده و خالص وقایع جاری است.

 و… ( ر.ک. به کتاب خبر)

* عده ای اصل کلمه خبر NEWS را به معنای تازه ها و عده ای حروف آنرا مخفف شمالNorth، شرقEAST، غرب WESTو جنوب SOUTH به معنای رویدادهای چهار گوشه جهان می دانند. ازمیان تعاریف متعدد خبر كه هر کدام بر یك یا چند ارزش اساسی خبر تاكید دارند، تعریف ذیل از تعاریف جدیدتر و كامل تر خبر است:

خبر گزارشی واقعی از یك رویداد عینی است كه در آن یك یا چند ارزش خبری وجود دارد و نحوه تنظیم و ارایه آنرا عوامل درون سازمانی و برون سازمانی شكل می دهند. ( ر.ک. به کتاب روزنامه نگاری نوین )

بر مبنای این تعریف :

رویدادهای دنیای خارج واقعی و عینی است و تخیلی نیست.

رویداد مورد مخابره باید حاوی تعدادی ارزش های خبری باشد.

خبر گزارش رویداد است ولی خود آن نیست.

عوامل مختلفی بر انتخاب و ارایه خبر یك رویداد موثرند.

خبر یك رویداد هیچ گاه عینیت مطلق ندارد و آنچه به عنوان خبر ارایه می شود، تنها شمایی از واقعیت است.

فرآیند خبر

ماهیت یك واقعه خبری،عینی،ثابت و تغییر ناپذیر است ولی آنچه به عنوان خبر آن واقعه در رسانه ها منعكس می شود، تحت تاثیر عوامل متعددی قرار می گیرد كه در آن واقعیت به صورت حقیقتی نسبی عرضه می شود. در واقع می توان گفت عینیت مطلق در خبر وجود ندارد.

فرآیند خبر تحت تاثیر دو محور اساسی قرار می گیرد :

1ـ عوامل دورن سازمانی

2ـ عوامل برون سازمانی

۱_ عوامل درون سازمانی:

الف) خبرنگار: سلیقه خبرنگار، گرایش، زاویه دید و نگاه او در خبر تاثیر گذار است، لذا خبرنگار باید صادق باشد و حتی المقدور از دخالت ذهنیت خود در خبر بكاهد.

ب) مدیران خبر كه از طریق اعمال سیاست خبری و تشكیل جامعه خبری با معیارها و ارزش های اجتماعی، سیاسی و… در رسانه خود بر فرایند خبر موثرند.

ج) عوامل فنی مانند میزان جا و اندازه در صفحه روزنامه و وقت و زمان در رادیو و تلویزیون.

2_ عوامل برون سازمانی:

الف) دولت ها از طریق اعمال محدودیت های قانونی

ب) صاحبان سرمایه و آگهی ها

 ج) گروه های صاحب نفوذ و فشار

د ) منابع خبری مانند روابط عمومی ها و خبرگزاری ها

ه ) مخاطبان رسانه

با وجود تمام این تاثیرات روزنامه نگار باید بكوشد واقعه را با كاهش تاثیر این عوامل، حتی الامكان همان گونه كه رخ داده گزارش نماید.

*با ادای احترام به تمامی اساتید،کارشناسان و صاحبنظران ارتباطات در تدوین مطالب فوق بیشتر از منابع ذیل استفاده شده است: 

۱ _ بدیعی،نعیم و حسین قندی_ روزنامه نگاری نوین _ تهران _ انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی _ 1378

2 _ معتمدنژاد، کاظم با همکاری دکتر ابوالقاسم منصفی _ روزنامه نگاری _ تهران انتشارات مرکز نشر سپهر _ چاپ سوم _ 1368

3 _ شکرخواه،یونس _ خبر _ تهران _ انتشارات مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه ها _ 1380

۴ _ نصراللهی، اکبر _ اصول خبرنویسی _ تهران _ انتشارات سروش _ 1382

5 _ جزوه های آموزشی خبرگزاری ایسنا