موضوع مهمترين تيترهاي صفحه اول در دوره مورد بررسي عملكرد و برنامههاي دولت و پس از آن بهترتيب مسايل سياسي خارجي و نفت، بنزين و سهميهبندي بيش از ساير موضوعها در تيترهاي اصلي صفحه اول روزنامهها برجسته شدهاند.
موضوع سرمقالهها و يادداشتها: بهترتيب مسايل سياسي خارجي، عملكرد و برنامههاي دولت و مقولات ديني مذهبي بيش از موضوعهاي ديگر در سرمقالهها و يادداشتهاي اصلي روزنامهها مطرح گرديدهاند.
موضوع پيامهاي تلفني: در مجموع روزنامهها بهترتيب مسايل شهري، رفاه و تأمين اجتماعي و بنزين و سهميهبندي بيش از ساير موضوعها در پيامهاي تلفني خوانندگان منعكس گرديدهاند.
موضوع اخبار ويژه: بهترتيب مسايل سياسي خارجي، مسايل سياسي عام و امور انتظامي امنيتي بيش از ساير موضوعها در ستون اخبار ويژه روزنامهها مطرح گرديدهاند.
موضوع مهمترين اخبار و يادداشتهاي اقتصادي: در مجموع اخبار و يادداشتهاي اصلي صفحه اقتصادي روزنامهها، نفت، بنزين و سهميهبندي و پس از آن به ترتيب عملكرد برنامههاي اقتصادي دولت و امور مالي و بانكي بيش از هر موضوع ديگر برجسته گرديدهاند.
موضوع مهمترين اخبار خارجي: روزنامهها در صفحه اخبار خارجي خود بيشتر جنگ و خشونتهاي سياسي و پس از آن سياست خارجي كشورها و امور سياسي داخلي كشورها را برجسته كردهاند.
موضوع مهمترين اخبار فرهنگي: در صفحه فرهنگي روزنامهها به ترتيب سينما، ادبيات و موسيقي بيشتر از موضوعهاي ديگر برجسته شدهاند.
جهتگيري كلي نسبت به موضوع مطالب: در مجموع روزنامهها بيشتر جهتگيري منفي و مثبت (تقريباً به يك ميزان) و پس از آن جهتگيري خنثي نسبت به موضوع اخبار و مطالب برجسته شده به چشم ميخورد.
مطالب داراي جهتگيري مثبت به موضوع: در مجموع روزنامهها عملكرد و برنامههاي دولت و پس از آن مقولات ديني مذهبي بيش از هر موضوع ديگر با جهتگيري مثبت برجسته شدهاند.
مطالب داراي جهتگيري منفي به موضوع: مسايل سياسي خارجي و پس از آن عملكرد و برنامههاي دولت بيش از ساير موضوعها با جهتگيري منفي در روزنامهها برجسته شدهاند.
محل رويداد مهمترين اخبار و مطالب روزنامهها: محل رويداد بيش از دو سوم اخبار و مطالب برجسته شده در روزنامهها داخل كشور و پس از آن به ترتيب عراق و اروپا بوده است.
جهتگيري كلي نسبت به نشانگاهها: اخبار و مطالب برجسته شده داراي نشانگاه بيشتر با جهتگيري منفي، سپس جهتگيري خنثي و پس از آن جهتگيري مثبت نسبت به نشانگاهها انعكاس يافتهاند.
مطالب داراي جهتگيري منفي به نشانگاه: در ميان اخبار و مطالب برجسته شده داراي جهتگيري منفي به نشانگاه، دولت و مسئولان اجرايي و پس از آن به ترتيب دولتها و شخصيتهاي خارجي، اصلاحطلبان و اصولگرايان بيش از ساير نشانگاهها با جهتگيري منفي مطرح شدهاند.
شخصيتهاي اصلي مهمترين اخبار و مطالب روزنامهها: در مجموع روزنامهها بهترتيب مسئولان اجرايي، مقام رهبري، شخصيتهاي خارجي و رئيسجمهوري بيش از ساير شخصيتها برجسته شدهاند.
منابع خبري مهمترين مطالب روزنامهها: بهترتيب سرويس خبر روزنامهها، ايسنا، سايتهاي داخلي و فارس بيش از ساير منابع خبري بهعنوان منبع مهمترين اخبار و مطالب ذكر شدهاند.
موضوع عكس اصلي صفحه اول: به ترتيب عكسهاي سياسي داخلي، تصوير مقام معظم رهبري و عكسهاي اجتماعي بيش از ساير عكسها در صفحه اول روزنامهها برجسته شدهاند.
حجم آگهي صفحات اصلي روزنامهها: در مجموع در روزنامهها بيشتر آگهيهاي 3 تا 6 صفحهاي و پس از آن آگهيهاي بالاي 6 صفحه به چشم ميخورد. در دوره مورد بررسي ميانگين كلي حجم آگهي در هر شماره از روزنامهها 73/4 صفحه بوده است. بيشترين حجم آگهي را روزنامههاي همشهري و رسالت به ترتيب با ميانگين 8/11 و 39/10 صفحه و كمترين حجم آگهي را روزنامههاي آفتاب يزد و همبستگي به ترتيب با ميانگين 62/0 و 72/0 صفحه داشتهاند.
1 . طرح مسأله: كاركرد خبري مطبوعات در جامعه كنوني، اهميت غيرقابل انكاري يافته است. شرايط خاص ملي، منطقهاي و جهاني و پيچيدگي اوضاع سياسي بر اهميت اين كاركرد نيز افزوده است. روزنامهها به دليل وابستگيهاي ايدئولوژيك و حزبي خود از زواياي فكري مختلفي به تحولات جامعه مينگرند و در انعكاس و برجستهسازي اين تحولات و رويدادها به شيوههاي مختلف عمل ميكنند. برخي ديدگاههاي انتقادي، فعاليت خبري رسانهها را بخشي از فعاليتهاي ايدئولوژيك احزاب تلقي كرده و خبر را محصول مصنوع ايدئولوژي ميدانند و برخي ديگر نيز انعكاس رويدادها در رسانههاي خبري را فرايند بازسازي رويدادها تلقي كرده و توليد و انتشار اخبار را تحت عنوان «بازنمايي» يا بازنمود و به معناي ارائه رويدادها از نگاه خاص و در واقع بازسازي رويدادها قلمداد ميكنند. علاوه بر اين محتواي خبري روزنامهها را از حيث ثبت و ضبط رويدادها ميتوان به نوعي «تاريخنگاري» نيز تلقي كرد. روزنامهها از آنجايي كه رسانهاي مكتوب محسوب ميشوند، با درج اخبار در واقع به ثبت رويدادها در تاريخ كمك ميكنند. همچنين، امروزه مطبوعات يكي از منابع مطالعات تاريخي نيز محسوب ميشوند و از اين حيث يك سند تاريخي به شمار ميآيند. بدين ترتيب مطالعه مطبوعات و روزنامهها در رسيدن به دو هدف بهطور همزمان كمك ميكند. تحليل محتواي روزنامهها از يكسو كمك ميكند تا وقايع و رخدادهاي يك دورة زماني خاص شناخته شود و از سوي ديگر براي درك ديدگاههاي ايدئولوژيكي موجود نسبت به رويدادهاي هر دوره نيز مفيد است . از طرفي، مطالب درج شده در يك روزنامه داراي وزن يكساني نيستند و روزنامهها نيز در همة مطالب خود به جهتگيري ايدئولوژيك نميپردازند. در هر روزنامه برخي قالبهاي ارائه خبر و مطلب مهمتر از بقيه بوده و روزنامهها و خوانندگان آنها نيز به اين قالبها اهميت بيشتري ميدهند. مهمترين قالبهاي ارائه خبر و مطلب درهر روزنامه عبارتند از تيترهاي اصلي صفحه اول، سرمقالهها و يادداشتها، ستونهاي ويژه و تيترهاي اصلي صفحات اختصاصي. در اين بررسي به دنبال آن هستيم تا با تحليل محتواي مهمترين قالبهاي خبري و تفسيري در روزنامهها، ضمن شناخت مهمترين رويدادهاي هر دورة زماني، به شناختي كلي نسبت به ديدگاههاي روزنامهها در قبال اين وقايع نيز دست يابيم.
+ نوشته شده در هجدهم آذر ۱۳۸۶ ساعت توسط امان ا... تمنده رو
|
دانش توانمندی است. هر کس بدان دست یافت چیره شد، و هر کس از آن باز ماند بر او چیره می شوند. حضرت علی ( رض)
بلوچ ارتباط با هدف آموزش علم ارتباطات ،مباحث مربوط به روزنامه نگاری، روابط عمومی و نیز پوشش تحولات استان سیستان و بلوچستان به صورت اخبار ، مقالات فرهنگی و جامعه شناسی راه اندازی شده است.
نویسنده وبلاگ : امان الله تمنده رو دکترای جامعه شناسی دانشگاه علیگر مسلم هندوستان . (Aligarh Muslim University )
